Płazy

Płazy

28/05/2021 Wyłączono przez AKS
Podziel się

Płazy to gromada zmiennocieplnych kręgowców. Ciało ich okryte jest nagą skórą, która zawiera liczne gruczoły jadowe, śluzowe i komórki barwnikowe. Niektóre z nich mają skórę pokrytą łuskami kostnymi. W procesie oddychania płazów skóra pełni istotną rolę. Jest to możliwe dzięki jej stałej wilgotności i bogatemu unaczynieniu.

Płazy pojawiły się w dewonie, przechodząc procesy ewolucyjne z ryb kostnoszkieletowych. Wczesne płazy szybko uległy zróżnicowaniu. W dzisiejszych czasach żyje około 7000 gatunków tych zwierząt. Zamieszkują one rozmaite siedliska. Większość gatunków prowadzi lądowy tryb życia, bytują na drzewach, w gruncie i zamieszkują w wodach słodkich. Do rozrodu wymagają środowiska wodnego, ponieważ pozbawione są błon płodowych.

Klasyfikacja płazów

Płazy mają swój własny podział według, którego są sklasyfikowane. Układ systematyczny płazów polega na przyporządkowaniu płazów do poszczególnych jednostek systematycznych wyższego rzędu. Celem takiego podziału jest uporządkowanie wspólnych cech płazów. Oznacza to, że gatunek połączony jest w rodzaje, natomiast rodzaje w rodziny. Rodziny podporządkowane są rzędom, rzędy gromadom, a gromady połączone są w typy.

Systematyka tych zwierząt ma na celu odzwierciedlenie pokrewieństwa pomiędzy nimi. W przypadku podkreślenia bliższego pokrewieństwa niektórych grup klasyfikacyjnych stosuje się dodatkowe kategorie. Na przykład podrodziny, podrzędy, podgromady czy podtypy. Podział płazów w układzie systematycznym to: królestwo, typ, gromada, rząd, rodzina, rodzaj, gatunek. W klasyfikacji można porównać przedstawicieli rzędów czy rodzin.

Płazy

Gromada płazów według podziału systematycznego dzieli się na trzy współczesne rzędy, w skład których wchodzą rodziny:

1. Rząd płazy bezogonowe:

  • Rodzina: Teleskopkowate, której jedynym przedstawicielem jest Teleskopka Ruthvena  żyjący w Ameryce Południowej
  • Rodzina: Artroleptowate
  • Rodzina: Żaby ogoniaste
  • Rodzina: Kumakowate
  • Rodzina: Ropuszki kikutopalczaste
  • Rodzina: Brevicipitidae
  • Rodzina: Ropuchowate, ropuchy właściwe
  • Rodzina: Żaby szklane
  • Rodzina: Ceratobatrachidae
  • Rodzina: Ceratophryidae
  • Rodzina: Conrauidae
  • Rodzina: Craugastoridae
  • Rodzina: Drzewołazowate 
  • Rodzina: Rozpuszkowate, krągłojęzyczne
  • Rodzina: Eleutherodactylidae
  • Rodzina: Straszaki
  • Rodzina: Żaby ryjownikowate
  • Rodzina: Rzekotki
  • Rodzina: Sitówkowate, sawannicowate  
  • Rodzina: Liopelmy
  • Rodzina: Świstkowate, żaby południowe
  • Rodzina: Australijakie żaby ziemne
  • Rodzina: Mantellowate
  • Rodzina: Liściożaby azjatyckie
  • Rodzina: Żaby wąskopyskie
  • Rodzina: Żaby australijskie
  • Rodzina: Trąbaczowate
  • Rodzina: Grzebiuszkowate
  • Rodzina: Nurzańcowate
  • Rodzina: Phyllomedusidae
  • Rodzina: Bezjęzyczne, bezjęzykowe
  • Rodzina: Pyxicephalidae
  • Rodzina: Żabowate
  • Rodzina: Żaby latające, rzekotki afroazjatyckie
  • Rodzina: Żaby gęborodne
  • Rodzina: Żaby dziwnorodne
  • Rodzina: Żaby rozdętkowate, których jedynym przedstawicielem jest Rozdętek ziemny występujący w Ameryce Środkowej
  • Rodzina: Żaby seszelskie

2. Rząd płazy ogoniaste:

  • Rodzina: Ambystomatidae
  • Rodzina: Amfiumowate, Amfiumy
  • Rodzina: Skrytoskrzelne
  • Rodzina: Amerykańskie salamandry pacyficzne
  • Rodzina: Kątozębne
  • Rodzina: Salamandry bezpłucne, bezpłucnikowate
  • Rodzina: Odmieńcowate
  • Rodzina: Traszkowcowate
  • Rodzina: Salamandrowate
  • Rodzina: Syrenowate

3. Rząd płazy beznogie:

  • Rodzina: Marszczekowate
  • Rodzina: Łusecznikowate
  • Rodzina: Robacznikowate
  • Rodzina: Skrytoślepcowate
  • Rodzina: Płazowce
  • Rodzina: Pijawnikowate

Najwięcej gatunków pochodzi z rządu

Najwięcej gatunków pochodzi z rządu bezogonowych. Stanowią one około 90% wszystkich płazów. Rząd beznogich ma najmniej gatunków. Faktyczna liczba gatunków zależna jest od przyjętego systemu klasyfikacji. Wiele gatunków jest krytycznie zagrożona wymarciem. W Polsce wszystkie płazy są chronione.

Największym płazem na kuli ziemskiej jest salamandra olbrzymia chińska, która osiąga długość 180 cm. Natomiast najmniejszym został uznany nowogwinejski płaz bezogonowy o długości 7,7 mm. Jest on jednocześnie najmniejszym kręgowcem.

W Polsce najmniejszym płazem jest rzekotka drzewna.

Płazy

Wspólne cechy płazów

Płazy poza Antarktydą występują na całym świecie. Najliczniej zamieszkują kraje o klimacie ciepłym i gorącym. Występują na lądach i w wodach słodkich. Liczne ich gatunki charakteryzują się wspólnymi cechami.

Wspólne cechy tych zwierząt to:

  • Zmiennocieplność, która oznacza aktywność płazów w zależności od temperatury otoczenia. W niskiej temperaturze są nieaktywne.
  • Naga i cienka skóra pokryta jest śluzem, która służy do pobierania tlenu i wydalania dwutlenku węgla.
  • Preferowanie siedlisk wilgotnych. Niektóre przystosowują się do życia w suchym środowisku.
  • Linia naboczna u kijanek potrzebna jest do życia w wodzie.
  • Obecność powiek świadczy o przystosowaniu płazów do życia na lądzie.
  • Połykają zdobycz przeważnie w całości.
  • Na wiosnę budzą się z odrętwienia zimowego.
  • Posiadanie czterech kończyn z wyjątkiem beznogich.
  • Układ nerwowy, który składa się z układu ośrodkowego, obwodowego i współczulnego. Móżdżek i przodomóżdże słabo rozwinięty, gorzej niż u gadów.
  • Oddychanie płucami i skórą przez dorosłe osobniki. Niektóre płazy wymianę gazową prowadzą tylko przez skórę.
  • Serce posiadające dwa przedsionki i jedną komorę.
  • Układ pokarmowy składający się z: trzustki, wątroby i pęcherza żółciowego. Wątroba jest duża i złożona jest z dwóch płatów.
  • Rozdzielnopłciowość, rozmnażanie i rozwój zachodzi w wodzie. Większość tych zwierząt w okresie godowym przenosi się do najbliższych zbiorników wodnych.
  • Brak błon płodowych.
  • Skrzek, który w większości składany jest w wodzie i wylęgają się z niego larwy. Niektóre płazy składają jaja w jamach albo w wilgotnych miejscach na lądzie i blisko zbiornika wodnego. Większość gatunków jest jajorodna, ale niektóre są jajożyworodne i żyworodne.
  • Jaja płazów są otoczone galaretowatą substancją.
  • Proces przeobrażania kijanki w dorosłego płaza, metamorfoza.
  • Parzysta nerka leżąca grzbietowo, która spełnia wiele rozmaitych funkcji.
  • Larwy pobierają tlen w wodzie skrzelami. Dorosłe płazy w większości oddychają płucami. Większość gatunków umie przeprowadzić wymianę gazową przez skórę.
  • Mają dobrze rozwinięte narządy zmysłów.   
  • Dorosłe płazy to zwierzęta drapieżne.   

Podsumowując płazy nie należą wyłącznie do zwierząt lądowych. Zamieszkują na wszystkich kontynentach poza Antarktydą. W wielu miejscach świata od lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia następuje bardzo duży spadek liczebności płazów. Wiele gatunków jest krytycznie zagrożonych i wpisane są w Czerwoną Księgę Gatunków Zagrożonych. Płazy pełnią znaczącą rolę w utrzymywaniu równowagi biologicznej.


Akt prawny Akwarystyka Fruwanie Gryzonie Koty Niebezpieczne Pies w pracy Psy Ptaki Pupil Ryby Wirusy Zoologia Zwierzęta domowe Świat zwierząt Żywienie

ZOBACZ TAKŻE

Opieka nad bystrzykiem neonowym

Opieka nad bystrzykiem neonowym

Opieka nad bystrzykiem neonowym to pełnowartościowe dieta i odpowiednie warunki bytowania. Decydując się na zakup rybich okazów należy sprostać ich ...
Czytaj Dalej
Piżmak amerykański

Piżmak amerykański

Piżmak amerykański to królestwo: zwierząt, gromada: ssaki, typ; strunowce, rząd: gryzonie. Należy on do rodziny chomikowatych i rodzaju piżmaków. Gryzonie ...
Czytaj Dalej
Kastracja psa

Kastracja psa

Kastracja psa polega na całkowitym usunięciu gruczołów rozrodczych czyli jajników albo jąder. Taki zabieg eliminuje rozrodczość. Dobrze przeprowadzony zabieg kastracyjny przez ...
Czytaj Dalej
Opieka nad aleksandrettą

Opieka nad aleksandrettą

Opieka nad aleksandrettą wymaga podstawowej wiedzy i zaangażowania. Przed zakupem skrzydlatego towarzysza należy zapoznać się ze specjalistyczną literaturą. Warto jest ...
Czytaj Dalej
Kot z najdłuższym ogonem

Kot z najdłuższym ogonem

Kot z najdłuższym ogonem znalazł się w Księdze Rekordów Guinnessa. Jest to kot rasy maine coon, który wywodzi się z Ameryki ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie fretki

Żywienie i zdrowie fretki

Żywienie i zdrowie fretki to podstawa prawidłowego rozwoju zwierzęcia. Wpływa także na styl życia i właściwe funkcjonowanie tego gatunku.  Oswojona ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego

Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego

Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego przekłada się na jego kondycję i wygląd zewnętrzny. Dieta tych ryb powinna być urozmaicona i ...
Czytaj Dalej
Najdłużej żyjący gryzoń

Najdłużej żyjący gryzoń

Najdłużej żyjący gryzoń na świecie to golec piaskowy. Nazywany jest również nagim kretoszczurem. Jest to ssak z królestwa: zwierząt, typu: ...
Czytaj Dalej
Pudel

Pudel

Pudel jest rasą zróżnicowaną pod względem wielkości i umaszczenia. Czworonogi te nie tylko różnią się między sobą wzrostem, ale również ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie aleksandretty

Żywienie i zdrowie aleksandretty

Żywienie i zdrowie aleksandretty wpływa na jej rozwój i samopoczucie. Papugi źle reagują na nieświeży pokarm. Aleksandretta właściwie żywiona i ...
Czytaj Dalej
Kot czy kotka, co wybrać?

Kot czy kotka, co wybrać?

Kot czy kotka, co wybrać? Przed zakupem futrzaka należy podjąć decyzję o jego płci, wieku i rasie. Dorosłe koty nie ...
Czytaj Dalej
Fretka

Fretka

Fretka należy do królestwa: zwierząt, gromady: ssaków, rzędu: drapieżników, rodziny: łasicowatych, a gatunku: fretek. To nieduże zwierzątko jest udomowioną formą ...
Czytaj Dalej