GADY

GADY

23/04/2021 Wyłączono przez AKS
Podziel się

Gady to gromada kręgowców zmiennocieplnych. Ciała ich pokryte są zrogowaciałym naskórkiem, który nie przepuszcza gazów i wody. Większość tych zwierząt prowadzi lądowy tryb życia. Tylko niektóre gady przystosowane są do życia w wodzie.

Gady w procesie zmian zachodzących w czasie stanowią formę przejściową pomiędzy ssakami, a ptakami. Ewolucja tych zwierząt najbardziej intensywnie przebiegała w mezozoiku. Podczas wielu etapów ewolucyjnych wiele gadów wymarło. Należały do nich kopalne gady naczelne i w tym również dinozaury. Do dzisiejszych czasów przetrwały cztery rzędy gadów. W ich skład wchodzi około dziewięć tysięcy gatunków.

Klasyfikacja gadów  

Gady nie mają dokładnie sprecyzowanej klasyfikacji. Układ systematyczny gadów polega na przyporządkowaniu gatunków do poszczególnych jednostek systematycznych wyższego rzędu. Celem takiego podziału jest uporządkowanie wspólnych cech gadów. Oznacza to, że gatunek połączony jest w rodzaje, natomiast rodzaje w rodziny. Rodziny podporządkowane są rzędom, rzędy gromadom, a gromady połączone są w typy.

Systematyka tych zwierząt ma na celu odzwierciedlenie pokrewieństwa pomiędzy nimi. W przypadku podkreślenia bliższego pokrewieństwa niektórych grup klasyfikacyjnych stosuje się dodatkowe kategorie. Na przykład podrodziny, podrzędy, podgromady czy podtypy. Podział gadów w układzie systematycznym to: królestwo, typ, gromada, rząd, rodzina, rodzaj, gatunek. W klasyfikacji można porównać przedstawicieli rzędów czy rodzin.

Gady

Gromada gadów według podziału systematycznego dzieli się na cztery współczesne rzędy, w skład których wchodzą rodziny:

Rząd krokodyle:

  • Rodzina: Aligatory
  • Rodzina: krokodyle właściwe
  • Rodzina: Gawiale

Rząd hatterie:

  • Rodzina: Hatteria niespodziana. Gatunek zagrożony wymarciem.

Rząd łuskonośne:

  • Rodzina: Węże brodawkowate
  • Rodzina: Agamy
  • Rodzina: Amfisbeny właściwe
  • Rodzina: Padalcowate
  • Rodzina: Węże ryjące
  • Rodzina: Dusiciele
  • Rodzina: Kameleony
  • Rodzina: Węże właściwe, wężowate, połozowate
  • Rodzina: Jaszczurki kolczaste
  • Rodzina: Corytophanidae
  • Rodzina: Crotaphytidae
  • Rodzina: Dactyloidae
  • Rodzina: Zdradnicowate
  • Rodzina: Gekony
  • Rodzina: Tarczowcowate, jaszczurki tarczowate
  • Rodzina: Helodermy
  • Rodzina: Legwany
  • Rodzina: Jaszczurki właściwe
  • Rodzina: Lanthanotidae
  • Rodzina: Liolaemidae
  • Rodzina: Frynosomowate, frynosomy
  • Rodzina: Jaszczurki płatkonogie, płatkonogi
  • Rodzina: Rhineuridae, której jedynym przedstawicielem jest obrączkowiec z Florydy
  • Rodzina Scynki
  • Rodzina Teidy
  • Rodzina: Obrączkowce pustynne
  • Rodzina: Typhlopidae
  • Rodzina: Węże tarczoogonowe
  • Rodzina: Warany
  • Rodzina: Żmijowate
  • Rodzina: Xantusiidae, której jedynym gatunkiem jest tęczowiec zagrożony wyginięciem
  • Rodzina: Guzowcowate, jaszczurki guzowate, której przedstawicielem jest jaszczurka krokodylowa. Występuje tylko w jednej prowincji Chin. Nazywana jest również guzowcem chińskim.

Rząd żółwie:

  • Rodzina: Batagurowate, batagury
  • Rodzina: Żółwie miękkoskórowate, których przedstawicielem jest żółw dwupazurzasty, żółw miękkoskóry. Gatunek zagrożony wymarciem
  • Rodzina: Żółwie wężoszyjne
  • Rodzina: Żółwie morskie
  • Rodzina: Skorpuchowate
  • Rodzina: Żółwie skórzaste, których przedstawicielem jest żółw skórzasty. Jest to gatunek narażony na wymarcie.
  • Rodzina: Żółwie słodkowodne, żółwie błotne
  • Rodzina: Żółwie mułowe
  • Rodzina: Pelomeduzowate
  • Rodzina: Platysternidae, której przedstawicielem jest Platysternon megacephalum. Gatunek zagrożony wymarciem.
  • Rodzina: Podocnemididae, której przedstawicielem jest Terekaj, terekay. Jest t największy żółw wodny w Ameryce Południowej. Gatunek zagrożony wymarciem
  • Rodzina: Żółwie lądowe
  • Rodzina: Żółwiaki

Najliczniejszym rzędem są łuskonośne, w skład których wchodzi około 6000 gatunków. Stanowi to 2/3 wszystkich żyjących współcześnie gadów. Rząd krokodyli liczy 23 gatunki w trzech rodzinach. Natomiast rząd żółwi 245 gatunków i 13 rodzin.

Największym gatunkiem jest krokodyl różańcowy, a najmniejszym kameleon.

Gady

Wspólne cechy gadów

Gady poza Antarktydą występują na całej kuli ziemskiej. Najliczniej zamieszkują kraje o klimacie ciepłym i gorącym. Występują na lądach w morzach i oceanach. Liczne ich gatunki charakteryzują się wspólnymi cechami.

Wspólne cechy tych zwierząt to:

  • zmiennocieplność, która oznacza aktywność gadów w zależności od temperatury otoczenia,
  • Oczy, które mają duży zasięg widzenia. Przykryte są przeważnie trzema powiekami, niekiedy przezroczystym okularem.
  • szkielet wyróżniający się dużym skostnieniem. Obecny jest kręg obrotowy i dwa kręgi krzyżowe. Kręgosłup z czaszką łączy się za pomocą jednego kłykcia.
  • Skóra, która jest gruba, mocna, szorstka i nieprzepuszczalna. Nie występują w niej gruczoły śluzowe. Niejednokrotnie pokryta jest łuskami, tarczkami lub pancerzem.
  • Dobrze rozwinięte uzębienie, za wyjątkiem żółwi.
  • Układ nerwowy, który składa się z układu ośrodkowego, obwodowego i współczulnego. Móżdżek i przodomóżdże lepiej jest rozwinięty, niż u płazów.
  • Oddychanie płucami, które często zakończone są workami powietrznymi.
  • Serce, które posiada dwa przedsionki i częściowo podzieloną komorę. Ogranicza to mieszanie się krwi żylnej z tętniczą.
  • Słuch, który w przypadku wielu gatunków jest dobrze rozwinięty. Nie brakuje jednak gadów, które są głuche.
  • Układ pokarmowy w skład którego wchodzą: gardziel, przełyk, żołądek, jelito cienkie i grube oraz trzustka i wątroba.
  • Układ rozrodczy w skład którego u samic wchodzą: dwa jajniki i jajowody. Zapłodnienie jaj następuje wewnętrznie. U samców na układ rozrodczy składają się: jądra, najądrza,  i nasieniowodów.
  • Gady są zwierzętami jajorodnymi lub żyworodnymi. Nie przechodzą one przeobrażenia ze stanu larwalnego.
  • Jaja, które są otoczone twardą lub skórzastą skorupą. Gady wszystkie jaja składają na ladzie.
  • Nie mają dobrze rozwiniętego narządu smaku i węchu.
  • Układ wydalniczy w skład którego wchodzą: dwie nerki, moczowody, pęcherz moczowy, nie mający połączenia z moczowodami.     

Gady nie należą wyłącznie do zwierząt lądowych. Zamieszkują na wszystkich kontynentach oprócz Antarktydy. Większość gatunków zagrożona jest wyginięciem i wpisana w Czerwoną Księgę Gatunków Zagrożonych. Niektóre mają nawet status krytycznie zagrożonych wymarciem. W Polsce wszystkie gatunki rodzimych gadów podlegają ochronie prawnej.


Akt prawny Akwarystyka Fruwanie Gryzonie Koty Niebezpieczne Pies w pracy Psy Ptaki Pupil Ryby Wirusy Zoologia Zwierzęta domowe Świat zwierząt Żywienie

ZOBACZ TAKŻE

Dżdżownice

Dżdżownice

Dżdżownice to królestwo: zwierząt, typ: pierścienice i gromada: siodełkowce. Należą one do podgromady skąposzczetów i rodziny dżdżownicowatych. Stworzenia te przystosowane ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie karasia ozdobnego

Żywienie i zdrowie karasia ozdobnego

Żywienie i zdrowie karasia ozdobnego wpływa na jego dobrostan. Dieta tych ryb powinna być pełnowartościowa i urozmaicona. Karaś nie jest ...
Czytaj Dalej
5 Ciekawostek o polatuchach

5 Ciekawostek o polatuchach

5 Ciekawostek o polatuchach zobrazuje bardziej życie tych niezwykłych gryzoni z rodziny wiewiórkowatych. Należą one do plemienia polatuchów. Zwierzęta te ...
Czytaj Dalej
Polski owczarek nizinny

Polski owczarek nizinny

Polski owczarek nizinny to średniej wielkości pies pasterski. Posiada silny instynkt stróżowania. Jest psem wesołym i odważnym, ale jednocześnie dosyć ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie pawia

Żywienie i zdrowie pawia

Żywienie i zdrowie pawia może zależeć od ludzkiego wsparcia. Zwierzęta osłabione, chore czy okaleczone, które żyją w na wolności często ...
Czytaj Dalej
12 Zasad prawidłowej opieki nad kotami

12 Zasad prawidłowej opieki nad kotami

12 Zasad prawidłowej opieki nad kotami to zbilansowana dieta i ochrona kotów przed chorobami. To również właściwa pielęgnacja i odpowiednia ...
Czytaj Dalej
Kojce dla psa

Kojce dla psa

Kojce dla psa mogą być zewnętrzne lub wewnętrzne. Muszą zapewniać czworonogowi poczucie bezpieczeństwa i komfortu. Według polskiego prawa kojec dla ...
Czytaj Dalej
Karaś ozdobny

Karaś ozdobny

Karaś ozdobny to królestwo: zwierząt, typ: strunowce, gromada: promieniopłetwe. Należy on do rzędu karpiokształtnych i rodziny karpiowatych. Jest to jeden ...
Czytaj Dalej
Opieka nad golcem piaskowym

Opieka nad golcem piaskowym

Opieka nad golcem piaskowym niekiedy zależy od ludzkiego wsparcia. Zwierzęta osłabione, chore czy okaleczone, które żyją na wolności często są ...
Czytaj Dalej
Najszybszy pies

Najszybszy pies

Najszybszy pies świata to zdecydowanie greyhound, który należy do chartów. Potrafi pokonać w krótkim przedziale czasowym daleki dystans. Charty są ...
Czytaj Dalej
Paw

Paw

Paw należy do świata: zwierząt, typu: strunowców, gromady: ptaków, rzędu: grzebiących, rodziny: kurowatych. Jest to podrodzina bażantów. Paw uznawany jest ...
Czytaj Dalej
Rozwolnienie u kota

Rozwolnienie u kota

Rozwolnienie u kota to inaczej biegunka. Jest to nadmierna objętość kału albo schorzenie polegające na zwiększeniu zawartości wody w kale ...
Czytaj Dalej