GADY

GADY

23/04/2021 Wyłączono przez AKS
Podziel się

Gady to gromada kręgowców zmiennocieplnych. Ciała ich pokryte są zrogowaciałym naskórkiem, który nie przepuszcza gazów i wody. Większość tych zwierząt prowadzi lądowy tryb życia. Tylko niektóre gady przystosowane są do życia w wodzie.

Gady w procesie zmian zachodzących w czasie stanowią formę przejściową pomiędzy ssakami, a ptakami. Ewolucja tych zwierząt najbardziej intensywnie przebiegała w mezozoiku. Podczas wielu etapów ewolucyjnych wiele gadów wymarło. Należały do nich kopalne gady naczelne i w tym również dinozaury. Do dzisiejszych czasów przetrwały cztery rzędy gadów. W ich skład wchodzi około dziewięć tysięcy gatunków.

Klasyfikacja gadów  

Gady nie mają dokładnie sprecyzowanej klasyfikacji. Układ systematyczny gadów polega na przyporządkowaniu gatunków do poszczególnych jednostek systematycznych wyższego rzędu. Celem takiego podziału jest uporządkowanie wspólnych cech gadów. Oznacza to, że gatunek połączony jest w rodzaje, natomiast rodzaje w rodziny. Rodziny podporządkowane są rzędom, rzędy gromadom, a gromady połączone są w typy.

Systematyka tych zwierząt ma na celu odzwierciedlenie pokrewieństwa pomiędzy nimi. W przypadku podkreślenia bliższego pokrewieństwa niektórych grup klasyfikacyjnych stosuje się dodatkowe kategorie. Na przykład podrodziny, podrzędy, podgromady czy podtypy. Podział gadów w układzie systematycznym to: królestwo, typ, gromada, rząd, rodzina, rodzaj, gatunek. W klasyfikacji można porównać przedstawicieli rzędów czy rodzin.

Gady

Gromada gadów według podziału systematycznego dzieli się na cztery współczesne rzędy, w skład których wchodzą rodziny:

Rząd krokodyle:

  • Rodzina: Aligatory
  • Rodzina: krokodyle właściwe
  • Rodzina: Gawiale

Rząd hatterie:

  • Rodzina: Hatteria niespodziana. Gatunek zagrożony wymarciem.

Rząd łuskonośne:

  • Rodzina: Węże brodawkowate
  • Rodzina: Agamy
  • Rodzina: Amfisbeny właściwe
  • Rodzina: Padalcowate
  • Rodzina: Węże ryjące
  • Rodzina: Dusiciele
  • Rodzina: Kameleony
  • Rodzina: Węże właściwe, wężowate, połozowate
  • Rodzina: Jaszczurki kolczaste
  • Rodzina: Corytophanidae
  • Rodzina: Crotaphytidae
  • Rodzina: Dactyloidae
  • Rodzina: Zdradnicowate
  • Rodzina: Gekony
  • Rodzina: Tarczowcowate, jaszczurki tarczowate
  • Rodzina: Helodermy
  • Rodzina: Legwany
  • Rodzina: Jaszczurki właściwe
  • Rodzina: Lanthanotidae
  • Rodzina: Liolaemidae
  • Rodzina: Frynosomowate, frynosomy
  • Rodzina: Jaszczurki płatkonogie, płatkonogi
  • Rodzina: Rhineuridae, której jedynym przedstawicielem jest obrączkowiec z Florydy
  • Rodzina Scynki
  • Rodzina Teidy
  • Rodzina: Obrączkowce pustynne
  • Rodzina: Typhlopidae
  • Rodzina: Węże tarczoogonowe
  • Rodzina: Warany
  • Rodzina: Żmijowate
  • Rodzina: Xantusiidae, której jedynym gatunkiem jest tęczowiec zagrożony wyginięciem
  • Rodzina: Guzowcowate, jaszczurki guzowate, której przedstawicielem jest jaszczurka krokodylowa. Występuje tylko w jednej prowincji Chin. Nazywana jest również guzowcem chińskim.

Rząd żółwie:

  • Rodzina: Batagurowate, batagury
  • Rodzina: Żółwie miękkoskórowate, których przedstawicielem jest żółw dwupazurzasty, żółw miękkoskóry. Gatunek zagrożony wymarciem
  • Rodzina: Żółwie wężoszyjne
  • Rodzina: Żółwie morskie
  • Rodzina: Skorpuchowate
  • Rodzina: Żółwie skórzaste, których przedstawicielem jest żółw skórzasty. Jest to gatunek narażony na wymarcie.
  • Rodzina: Żółwie słodkowodne, żółwie błotne
  • Rodzina: Żółwie mułowe
  • Rodzina: Pelomeduzowate
  • Rodzina: Platysternidae, której przedstawicielem jest Platysternon megacephalum. Gatunek zagrożony wymarciem.
  • Rodzina: Podocnemididae, której przedstawicielem jest Terekaj, terekay. Jest t największy żółw wodny w Ameryce Południowej. Gatunek zagrożony wymarciem
  • Rodzina: Żółwie lądowe
  • Rodzina: Żółwiaki

Najliczniejszym rzędem są łuskonośne, w skład których wchodzi około 6000 gatunków. Stanowi to 2/3 wszystkich żyjących współcześnie gadów. Rząd krokodyli liczy 23 gatunki w trzech rodzinach. Natomiast rząd żółwi 245 gatunków i 13 rodzin.

Największym gatunkiem jest krokodyl różańcowy, a najmniejszym kameleon.

Gady

Wspólne cechy gadów

Gady poza Antarktydą występują na całej kuli ziemskiej. Najliczniej zamieszkują kraje o klimacie ciepłym i gorącym. Występują na lądach w morzach i oceanach. Liczne ich gatunki charakteryzują się wspólnymi cechami.

Wspólne cechy tych zwierząt to:

  • zmiennocieplność, która oznacza aktywność gadów w zależności od temperatury otoczenia,
  • Oczy, które mają duży zasięg widzenia. Przykryte są przeważnie trzema powiekami, niekiedy przezroczystym okularem.
  • szkielet wyróżniający się dużym skostnieniem. Obecny jest kręg obrotowy i dwa kręgi krzyżowe. Kręgosłup z czaszką łączy się za pomocą jednego kłykcia.
  • Skóra, która jest gruba, mocna, szorstka i nieprzepuszczalna. Nie występują w niej gruczoły śluzowe. Niejednokrotnie pokryta jest łuskami, tarczkami lub pancerzem.
  • Dobrze rozwinięte uzębienie, za wyjątkiem żółwi.
  • Układ nerwowy, który składa się z układu ośrodkowego, obwodowego i współczulnego. Móżdżek i przodomóżdże lepiej jest rozwinięty, niż u płazów.
  • Oddychanie płucami, które często zakończone są workami powietrznymi.
  • Serce, które posiada dwa przedsionki i częściowo podzieloną komorę. Ogranicza to mieszanie się krwi żylnej z tętniczą.
  • Słuch, który w przypadku wielu gatunków jest dobrze rozwinięty. Nie brakuje jednak gadów, które są głuche.
  • Układ pokarmowy w skład którego wchodzą: gardziel, przełyk, żołądek, jelito cienkie i grube oraz trzustka i wątroba.
  • Układ rozrodczy w skład którego u samic wchodzą: dwa jajniki i jajowody. Zapłodnienie jaj następuje wewnętrznie. U samców na układ rozrodczy składają się: jądra, najądrza,  i nasieniowodów.
  • Gady są zwierzętami jajorodnymi lub żyworodnymi. Nie przechodzą one przeobrażenia ze stanu larwalnego.
  • Jaja, które są otoczone twardą lub skórzastą skorupą. Gady wszystkie jaja składają na ladzie.
  • Nie mają dobrze rozwiniętego narządu smaku i węchu.
  • Układ wydalniczy w skład którego wchodzą: dwie nerki, moczowody, pęcherz moczowy, nie mający połączenia z moczowodami.     

Gady nie należą wyłącznie do zwierząt lądowych. Zamieszkują na wszystkich kontynentach oprócz Antarktydy. Większość gatunków zagrożona jest wyginięciem i wpisana w Czerwoną Księgę Gatunków Zagrożonych. Niektóre mają nawet status krytycznie zagrożonych wymarciem. W Polsce wszystkie gatunki rodzimych gadów podlegają ochronie prawnej.


Akt prawny Akwarystyka Fruwanie Gryzonie Koty Niebezpieczne Pies w pracy Psy Ptaki Pupil Ryby Wirusy Zoologia Zwierzęta domowe Świat zwierząt Żywienie

ZOBACZ TAKŻE

Kot orientalny krótkowłosy

Kot orientalny krótkowłosy

Kot orientalny krótkowłosy pochodzi z Wielkiej Brytanii. Jest to średniej wielkości zwierzę. Rasa ta jest bardzo inteligentna i zwinna. Kot ...
Czytaj Dalej
Opieka nad fretką

Opieka nad fretką

Opieka nad fretką nie jest zajęciem kłopotliwym ani czasochłonnym. Fretki są małymi drapieżnikami należącymi do rodziny łasicowatych. Zwierzątko to nie ...
Czytaj Dalej
Opieka nad bystrzykiem neonowym

Opieka nad bystrzykiem neonowym

Opieka nad bystrzykiem neonowym to pełnowartościowe dieta i odpowiednie warunki bytowania. Decydując się na zakup rybich okazów należy sprostać ich ...
Czytaj Dalej
Piżmak amerykański

Piżmak amerykański

Piżmak amerykański to królestwo: zwierząt, gromada: ssaki, typ; strunowce, rząd: gryzonie. Należy on do rodziny chomikowatych i rodzaju piżmaków. Gryzonie ...
Czytaj Dalej
Kastracja psa

Kastracja psa

Kastracja psa polega na całkowitym usunięciu gruczołów rozrodczych czyli jajników albo jąder. Taki zabieg eliminuje rozrodczość. Dobrze przeprowadzony zabieg kastracyjny przez ...
Czytaj Dalej
Opieka nad aleksandrettą

Opieka nad aleksandrettą

Opieka nad aleksandrettą wymaga podstawowej wiedzy i zaangażowania. Przed zakupem skrzydlatego towarzysza należy zapoznać się ze specjalistyczną literaturą. Warto jest ...
Czytaj Dalej
Kot z najdłuższym ogonem

Kot z najdłuższym ogonem

Kot z najdłuższym ogonem znalazł się w Księdze Rekordów Guinnessa. Jest to kot rasy maine coon, który wywodzi się z Ameryki ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie fretki

Żywienie i zdrowie fretki

Żywienie i zdrowie fretki to podstawa prawidłowego rozwoju zwierzęcia. Wpływa także na styl życia i właściwe funkcjonowanie tego gatunku.  Oswojona ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego

Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego

Żywienie i zdrowie bystrzyka neonowego przekłada się na jego kondycję i wygląd zewnętrzny. Dieta tych ryb powinna być urozmaicona i ...
Czytaj Dalej
Najdłużej żyjący gryzoń

Najdłużej żyjący gryzoń

Najdłużej żyjący gryzoń na świecie to golec piaskowy. Nazywany jest również nagim kretoszczurem. Jest to ssak z królestwa: zwierząt, typu: ...
Czytaj Dalej
Pudel

Pudel

Pudel jest rasą zróżnicowaną pod względem wielkości i umaszczenia. Czworonogi te nie tylko różnią się między sobą wzrostem, ale również ...
Czytaj Dalej
Żywienie i zdrowie aleksandretty

Żywienie i zdrowie aleksandretty

Żywienie i zdrowie aleksandretty wpływa na jej rozwój i samopoczucie. Papugi źle reagują na nieświeży pokarm. Aleksandretta właściwie żywiona i ...
Czytaj Dalej